Samen met kinderen groeien | Mogen kinderen krijsen?
bewust bezield ouderschap opvoeding persoonlijke groei vereenvoudig je leven levensstijl gezin slow living moeder mama blog grenzen stellen loslaten zorgen baby peuter kleuter kind
20782
single,single-post,postid-20782,single-format-standard,ajax_fade,page_not_loaded,,select-theme-ver-3.0,wpb-js-composer js-comp-ver-4.11.1,vc_responsive
5917140469_a9acb9b016_b

Mogen kinderen krijsen?

Leer kinderen dat krijsen niet helpt! Zo luidt de titel van het artikel van Lester Hoekstra in de Morgen. Ok, dacht ik, krijsen helpt inderdaad niet. Hoe kunnen we kinderen dit bijbrengen?

“Ik denk dat het veel beter is het kind direct tot de orde te roepen. Meteen duidelijk laten weten dat hij zijn gekrijs moet staken. Desnoods met een corrigerende tik. In ieder geval zonder uitleg maar “omdat ik dat zeg”. En vervolgens zeggen hoe hij zich wél dient te gedragen. Zonder argumentatie of ruimte voor discussie. Alleen doen wat er van hem gevraagd wordt.” aldus Lester Hoekstra.

 

Eerlijk? Soms wil ik ook dat kinderen gewoon doen wat ik zeg.

Ik wil dat ze zonder problemen in de autostoel gaan zitten, ’s morgens hun schoenen spontaan aandoen, eten wat ik hen voorschotel en de tv uitzetten als we het vragen.

Ik wil soms echt dat ze gewoon luisteren en doen wat ik zeg, omdat ik het zeg.

Maar zo werkt het niet… toch niet in ons gezin. En dat kan uitputtend zijn. Kinderen krijsen als ze hun zin niet krijgen. Kinderen die hun eigen mening hebben en die willen doordrukken, het is een zeer lastig deel van het ouderschap. Dus ik begrijp Lester Hoekstra in zijn uitspraken. Het zou allemaal veel gemakkelijker zijn als kinderen niet krijsen en gewoon luisteren.

 

Waarom krijsen kinderen?

Het is het enige middel dat ze ter beschikking hebben om hun gevoel te uiten. Een kind van drie jaar heeft het niet gemakkelijk om met woorden te zeggen “Mama, ik ben zo fijn aan het spelen en ik word er kwaad van als ik zo bruusk moet stoppen zonder aankondiging. Ik heb geen zin om te vertrekken, ik wil spelen!” of “Papa, ik lust geen prei en het voelt niet goed dat ik dit moet eten als ik er zelf niet voor kies.”. Ze voelen zich op die misschien pietluttige momenten voor ons, in hun beslissingsrecht aangevallen. De enige actie die ze kennen is de automatische reactie vanuit kwaadheid.

Kinderen krijsen omdat ze een emotie ervaren met een onderliggend verlangen om gehoord te worden.

En natuurlijk helpt krijsen niet. We moeten nog steeds naar school en er moet nog steeds gegeten worden. Maar het is onze taak als volwassenen om kinderen te begeleiden naar een meer ‘volwassen’ vorm van het uiten van gevoelens. We bieden taal aan zodat ze die ook zelf kunnen gebruiken om te formuleren wat ze nodig hebben.

Ik luister nooit naar de ‘inhoud’ van het gekrijs, maar ik hoor de boodschap.

Mijn kinderen krijsen trouwens niet altijd. In periodes van gekrijs, zijn er altijd emoties die niet benoemd, gehoord en erkend worden. Dit kan doordat er veranderingen of stressfactoren aan de hand zijn. Als we door die fase heen zijn, hebben we hier thuis zeer aangename kinderen die de noden van zichzelf en andere respecteren.

Als we luisteren naar kinderen, kunnen we hen tonen wat het is om te luisteren en beluisterd te worden. Dat wil zeker niet zeggen dat ik hen gelijk geen of laat ‘winnen’. Maar ik geef hen wel de ruimte om gehoord te worden. Zo groeien we in een gelijkwaardige en volwassen relatie met elkaar. En dat is toch wat we voor onze kinderen in gedachten hebben, niet? Dit lijkt me een veel structurele aanpak dan de autoritaire.

 

Wat gebeurt er als ik autoritair mijn wil doordruk omdat ik het zeg?

Als ik hun gekrijs niet kan zien als een signaal met een onderliggende boodschap en een verlangen, dan kan ik inderdaad het gekrijs zelf als probleem beschouwen. En dat ‘probleemgedrag’ moet dan aangepakt worden. Zonder rekening te houden met de verlangens van mijn kinderen, kan ik mijn mening ‘doorduwen’. Ik heb meer fysieke en mentale kracht, dus het kan. Nu toch nog…

Dit is wat er dan in mijn gezin gebeurt: meer gekrijs, meer ruzie, een machtsstrijd die steeds verder escaleert. Misschien is de concrete situatie wel ‘opgelost’, maar op andere terreinen groeit de machtsstrijd verder.

Ik kies niet voor een antiautoritaire opvoeding zoals in de jaren 70. Mijn uitgangspunt is dat kinderen ook mensen zijn, met een mening, een persoonlijkheid, met verlangens en behoeftes, die we niet zomaar dingen kunnen laten doen ‘omdat het zo is’ of ‘omdat ik het zeg’.

De ouder-kind relatie is een relatie, net als alle andere menselijke relaties. Voor mij is het een relatie die gebaseerd is op respect en gelijkwaardigheid.

Dus hoe graag ik ook wil dat ze eten wat ik zou willen dat ze eten, uiteindelijk beslissen ze zelf. Als ik mijn beslissing doorduw, gaat dat ten koste van de relatie en de gelijkwaardigheid die tussen ons bestaat.

Ik geloof er in dat wie macht gebruikt een machtsstrijd terug krijgt. Dus je krijgt het kind misschien wel in de autostoel, maar je verliest op lange termijn een fundamenteel gegeven: veiligheid en onvoorwaardelijke liefde in de relatie.

Mijn dochter staat absoluut op haar beslissingsrecht. Ik weet dat dit voor velen ‘lastig’ is. Want ze doet geen dingen ‘omdat het hoort’. Ze doet dingen omdat ze er voor kiest. En daardoor is ze wie ze is, leert ze keuzes maken en daarvan de gevolgen dragen.

 

Creëer ik zo verwende kinderen?

Is mijn dochter daardoor niet bereid om rekening te houden met anderen? Zal ze haar hele leven blijven krijsen? Dat zal de tijd uitwijzen. Maar ik heb er veel vertrouwen in, want ik zie hoe ‘meegaand’ ze is als ze zich gerespecteerd voelt. Ze is open en respectvol als ze hetzelfde respect behandeld word.

Voor mij gaat het om voor-leven, niet om macht. Al lijkt macht een gemakkelijk toevluchtsoord om krijsen stil te leggen. En wie weet ook zo de innerlijke stem van het kind het zwijgen op te leggen.

Ik ben ook de eerste om toe te geven dat ik als ouder vanuit een machteloos gevoel, wel eens mijn macht durf te gebruiken zodat mijn kinderen zullen doen wat ik zeg. Want ik ben ook een mens, dat fouten mag maken en daarna de relatie weer kan herstellen.

 

Foto credit: David Salafia via Flickr

No Comments

Post a Comment